hOLOlu

Model uçak aldınız yada başlamaya karar verdiniz.Öncelikle şunu unutmayın . Radyo kontrollü model uçak uçurma bir oyun yada oyuncak değildir. İster uçurduğunuz model 15 cm boyunda, ister 2 metre boyunda olsun. Dikkatsiz, bilinçsiz ve eğitimsiz ellerde bu model hiç ummadığınız bir anda bir silaha dönüşebilir.
Bu havada yada yerde olabilir. Uçağınız yaparken,üzerine tüm donanımı takarken mutlaka özen gösterin.Emniyet kurallarına uyun.Sizden tecrübeli modelcilerin tavsiyelerini dinleyin.Tek başınıza uçağınızı monte etmeyin.Mutlaka tecrübeli birisinden yardım alın.Uçağı inşaşa edeceğiz zaman yapacağınız ufak bir hata kötü sonuçlar doğurabilir.Hiç kimse hatta çok tecrübeli bir modelci bile yeni başlayan birisinin kendi başına topladığı modelin ilk uçuşunda düşmeyeceğine garanti veremez. Bunun için önceden dediğim gibi mutlaka ve mutlaka tecrübeli birisinden yardım alın. Bu yardım malzeme seçiminde, uçağın inşaasında , uçurulmasında ve kendi başınıza uçuncaya kadar devam etmeli. Çevrenizde bu işi yapan kişiler bulun. Yada klüpler olup olmadığını araştırın.

Örneğin: Biz Trabzon‘da bu konuya gönül vermiş arkadaşlar olarak tüm yeni başlayanları ve profesyonelleri bir araya toplamak adına Her Pazar sabah 10:30 ila 13:30 arası Trabzonspor tesislerin altındaki Marina‘da uçuş denemeleri, eğitimler, tamir, bakım ve onarım gibi çalışmalar yapmaktayız. Uçağınız olsun yada olmasın bize katılıp bu zevkli uğraş hakkında bilgi alabilir, yedek parça ve yeni model araçları nasıl temin edeceğiniz konusunda yardım alabilirsiniz.

Uçağınızı hemen uçurmadan önce bu bölümdeki kontroılleri yapın/yaptırın. Bütün bunlar yıllarca yaşanmış tecrübelerin sonucu yazılmıştır. Günümüzdeki çogu kitin üzerinde modeli inşaa edin, motoru, radyoyu takın ve uçun der. Ancak durum bu kadar basit değildir. Çoğu modelci çok istekli olmasına rağmen başlar ve bu yüzden bırakır. Üstelik bir hayli maddi zarara uğrayarak. Sonuç olarak mutlaka ve mutlaka tecrübeli birisinden her konuda yardım alın. Çoğu modelci şu kadar model kırdım diye öğünür. İyi modelci çok uçak kıran değildir. İyi modelci emniyetli ve tedbirli uçan modelcidir. Olabilecek kötü durumları önceden tahmin edebilen modelcidir. Çoğu yeni başlayan modelci uçuşa gider ve eve döndüğünde bir hafta boyunca tamir edeceği bir uçakla geri gelir. Akıllı modelci araştıran,tecrübeleri dinleyen, kurallara uyan modelcidir.UNUTMAYIN ! Uçuştan önce harcayacağınız kısa bir zaman size çok şey kazandıracaktır.

R/C uçuş hakkında sorulan genel sorular

Nasıl başlarım ? : İki şey yapın.Birincisi bu yazının geri kalanını okuyun.İkincisi kendinize bir öğretmen bulun.Bu yazıyı okumanız birkaç dakikanızı alır.Ancak karşılığında çok şeyler öğrenirsiniz.Eğer bir öğretmen bulursanız bunun ödülü çok daha fazla olacaktır.Çok daha fazla ve çabuk öğrenirsiniz.Bu size zamandan ve paradan tasarruf ettirir.Eğer sizde ve öğretmeninizde eğitim sistemli(Trainer system,buddy box) radyo varsa uçmayı daha az riskli ve çabuk öğrenirsiniz.

Ne kadara mal olur ? : Bu sizin bütçenize ve ne istediğinize göre değişir. Ancak Elektrikli modeller 150$ – 300$, Benzinli bir uçak Minimum 300-700 $ civarında olacaktır.Buna yer teçhizatı dahil değildir.Kullanılmış modeller ile başlarsınız daha ucuza mal edebilirsiniz.Ancak böyle durumda tecrübeli birisi size mutlaka yardımcı olmalıdır.

Bir model ne kadar hızlı uçar ? : Cevaplaması zor bir soru.Saatte 300 km. hıza çıkan modeller vardır.Modelden modele değişir.Eğitim (trainer) modelleri öğrenmeyi kolaylaştırmak amacıyla düşük hızda uçacak şekilde dizayn edilmişlerdir.Yaklaşık olarak uçuş süratlari 35-50 km/s, iniş süratleri 20-25 km/s civarındadır.İleri seviyedeki modeller daha yüksek uçuş ve iniş süratine sahiptir.

Bir model ne kadar uzağa gider ? : Radyo kontrol sistemlerinin mesafesi 1500 metre civarındadır.Ancak gözünüzün görebildiği uzaklığa kadar modelinizi uçurabilirsiniz.Kanat boyu 170 cm. olan bir uçak 500 metre mesafede size ne yaptığını anlayamıyacak kadar küçük görünecektir. UNUTMAYIN ! NE YAPTIĞINI TAM OLARAK GÖREMEDİĞİNİZ MODELİ UÇURAMAZSINIZ.

Havada yakıt biterse ne olur ? : Radyo sistemi kendi pillerinden aldığı enerjiyi kullanır.Yakıtınız bitse yada motorunuz stop etse bile uçağınızı bir planör gibi indirebilirsiniz.(Dead stick)

Yaşım uygunmu ? : Genellikle söylenen şudur.Uçmayı seven,takım çalışmasına uygun, uçuş emniyet kurallarına uyan , başkalarına karşı sorumlu kişiler uçabilir.R/C uçuş her yaştan insanın hoşlanabileceği bir spordur.Ancak Tavsiye edilen 13 yaştan sonra yetişkin bir gözeticinin yanında emniyetli uçuş yapılabileceğidir.

HANGİ UÇAK

Benim düşüncem daha düşük hızda akrobasiden biraz uzak ama kırılması çok zor olan birmodel. tabi ilk denemeler için yedek parçalarını ucuz olması ve temin edilebilir olması da önemli. Yeni başlayan biri olarak yaptığım araştırmada Art-Tech in Sportster – Wingdragon modelini seçtim. Elektrik Motorlu bu modelin Kanat Uzunluğu 1180mm, Gövdeboyu 860mm ama en güzel özelliği gövdenin yumuşak plastikten olması bu sayede gövde neyseyse hiç kırılmıyor “en azından 7-8 kere denedim ama kıramadım ” ve kanatların köpükten yapılmış olması. Bu bana 4 kere düşürsem bile tekrar uçurabilmem için kırılmazlık ve kolay tamir imkanı sağlıyor, ayrıca bu model akrobasiyede uygun toplam ağırlığı 680 gr olmasına rağmen fırçalı motoru ile gerçekten güzel bir uçuş keyfi veriyor. Benim önerim bu tip bir elektrik motorlu, kırılsada içinizin gitmeyeceği ve hemen tamir edebilecğiniz bir modelle başlamanız.

Wing-dragon Sportster

Yeni başlayan modelciler uçağın uçuş özelliklerinden daha çok uçağın görünüşüne dikkat etmektedirler. Oysa daha başlangıç da hata yapmaktadırlar. Herkesin gönlünden scale bir P51 D Mustang yada Extra 330S uçurmak geliyor ama işin içine girince öyle kolay olmadığını görüyorlar.Daha ilk uçuşta uçağını parçalayıp modelciliği bırakma noktasına bile gelenler var. Bunun için başlangıçta seçeceğimiz model çok önemli.Pekala seçeceğimiz model nasıl olmalıdır.

İlk tavsiyem mutlaka ve mutlaka eğitim (trainer) modeli olmalıdır.En az 46 lıık olmalıdır.Diğer uçaklarla başlamanız size hem zaman hemde maddi kayıp sağlar.Trainer ile temel uçuş bilgisini ve kaabiliyetini almadan diğer uçaklara geçmeniz size ve çevrenizdekilere ölümcül zararlar verebilir.Unutmayın uçan bir model eğitimsiz ve bilgisiz ellerde bir silaha dönüşebilir.İnsan oğlu doğduğunda bile hemen yürüyemez.Önce emekler sonra yürür sonra koşar.Bütün pilotlar önce eğitim modelleri ile başlar.Daha sonra ilerleme kaydettikçe daha hızlı çevik ve güçlü modellere geçer.Bu yüzden mutlaka ve mutlaka eğitim modeli ile başlayın. Unutmayın havacılık disiplin, emniyet,bilgi ve çalışma ister.

Öncelikle modelimizin büyüklüğüne karar verelim.40 lık mı, 60 lık mı yoksa daha büyük mü olacak ? Burada iki ayrı yönlendirme yapacağım.Birincisi modelcilik için ayırmayı düşündüğünüz bütçe ile ilgili ikincisi ise modelinizin taşınması ile ilgili. Her zaman şunu söylemişimdir.Büyük uçak daha iyi uçar.Daha iyidir.Ancak ekonomi işin içine girince biraz düşünmek gerekiyor. 40-46 lık bir eğitim modelinin kanat boyu 150 cm civarındadır.60 lık bir eğitim modelinin kanat boyu ise 180 cm civarındadır.Kanatları tek parçadır.Bu yüzden 180 cm lik bir kanadı arabaya sığdırmak insanı zorluyor.Birde o boyda gövde olunca çoluk çocuğa arabada yer kalmıyor.Bu yüzden büyük modeli bir kez daha düşünün.Aracınız küçükse değerlendirmenizi ona göre yapın.İkinci olarak ise maliyet. 40-46 lık bir eğitim modelinin ARF fiyatı 120-150 YTL arası. Buna takacağınız bir motorun fiyatı ise 130-220 YTL arası.Pervanesi ise 10 YTL civarı. Dolayısı ile bir 40-46 lık model 260 lira ile 380 lira arası değişiyor. 60 lik bir modelin ARF fiyatı 180-250 YTL arası ve buna takacağınız motor ise 180-350 YTL arası.Pervane ise 12-15 YTL civarı.Bu bilgilere göre 60 lık bir model 375 ila 615 YTL arasında değişebiliyor.Yani 40 lık bir modelin yaklaşık iki katı maliyet.Ayrıca yakıt konusunu da göz önünde bulundurun. 46 lık bir motor ile 1 litre yakıtla ortalama 1.5 saat uçarsınız.Ancak 61 lik bir motorla ise 1 saat uçarsınız.Büyük güzeldir ama pahalıdır.Sonuçta kararı ekonomik seviyenize göre verin.Benim tavsiyem 46 lık bir modelle başlamanız. Çünki yeni başladığınız için kaza-kırım yapma ihtimaliniz yüksektir.İleride büyük modellere geçersiniz.Bunun yanında bana göre hangi büyüklükte uçaklarla uçacağınıza kara verin. bir tane 46 lık bir tane 60 lık bir tanede 90 lık model yaptınızmı 3 ayrı katefgoriye dağılmış olacaksınız.Kullandığınız motorlar farklı büyüklükte , kullandığınız pervane farklı büyüklükte, kullandığınız servolar farklı büyüklükte olacağı için malzeme konusnda çok dağılmış olacaksınız.Ayrıca kaza-kırım kaçınılmaz bir sonuç.bu yüzden aynı klasmanda kullandığınız modeller olursa motor ve servoları aynı büyüklük ve marka alırsanız bir kaza sonucu hasar gören servo yada motorunuzu en azından yedek parça olarak kullanarak değerlendirebilirisiniz.

Buraya kadar hep büyüklükten bahsettik. Pekala nasıldır bu eğitim modelleri ? Eğitim modelleri basit gövde yapısına sahip, kolay toplanan ve taşınan, üstten kanatlı, kanat profili yarım damla, kanat dihedrali fazla, stall sürati düşük, yavaş uçan,akrobasi özelliği az ancak pilotun hatalarını elimine eden ve düşünmesine süre tanıyan modellerdir.

Bu tip modelleri inşaa etmek daha basittir.Çok kapsamlı inşaa bilgisine ve teçhizatına gerek yoktur. Yaklaşık yarım günlük çalışma ile uçuşa hazır hale gelirler.Uçurmak kolaydır.Yavaş uçarlar.Dihedral açılarından ve ana kanatları üstte olduğundan bir hayli dengeli uçuşları vardır.Pilotun düşünmesi için fazla süre tanırlar.Bu yüzden pilot kendini daha rahat hisseder.Reflekslerinin gelişmesine yardımcı olurlar.Kendi sınıflarındaki uçaklara göre daha büyük olduklarından havada görülmeleri daha kolaydır.Bir kaza sonucu tamir etmek daha kolaydır.Aşağıda tavsiye ettiğim bazı uçakların resimleri ve bilgileri var.Onlardan birisini seçmeniz uygun olacaktır.

TRAINER 60 61 lik bir motorla uçan bir model olun çok harika bir eğitim modelidir.Nerdeyse kendi kendine uçuyor deyebilirim.Ancak büyüklüğünü göz önünde bulundurun Kanat boyu : 190 cm Gövde uzunluğu : 145 cm Motor: 60 lık 2 zamanlı Ağırlık : 3350 gram Gerekli radyo ekipmanı: 4 kanallı radyo 4 standart servo

CANARY 46 lık sınıfta olup çok güzel bir eğitim modelidir. Kanat boyu : 157 cm Gövde uzunluğu : 125 cm Motor: 40-46 2 zamanlı ancak 46 lık takın derim Ağırlık : 2650 gram Gerekli radyo ekipmanı: 4 kanallı radyo 4 standart servo

PARAGON 46 lık sınıfta olup çok güzel bir eğitim modelidir.Diğer modellerden en büyük farkı kanat gövdeye lastikle değil vida ile tutturulur. Kanat boyu : 158 cm Gövde uzunluğu : 122 cm Motor: 40-46 2 zamanlı ancak 46 lık takın derim Ağırlık : 2450 gram Gerekli radyo ekipmanı: 4 kanallı radyo 4 standart servo